Op 15 september zette het kabinet de zorgplannen voor 2027 op een rij. Er gaat geld naar preventie, naar kwetsbare gezinnen en naar de aanpak van geweld. En er staan hervormingen aan, omdat er te weinig personeel is en de kosten oplopen. Het kabinet zoekt daar brede steun voor, in beide Kamers en bij maatschappelijke partners. De maatregelen worden de komende tijd verder ingevuld, met oog voor de zorgkosten van chronisch zieken en mensen met een beperking.
Die laatste zin is een voornemen. De getallen hieronder komen uit de plannen. Ze staan nog niet op een polis.
Premie, zorgtoeslag en eigen risico
- De premie. VWS verwacht dat de zorgpremie in 2027 met € 12,50 per maand stijgt. Het gemiddelde komt daarmee op € 169 per maand. Verzekeraars maken hun premie uiterlijk 12 november bekend. € 169 is een landelijk gemiddelde.
- De zorgtoeslag. Het kabinet wil de premiestijging grotendeels compenseren via een hogere zorgtoeslag. De maximale toeslag voor alleenstaanden stijgt naar verwachting tot € 140 per maand. Het maximum geldt niet voor elk huishouden, en een wijziging in inkomen of samenstelling telt mee.
- Het eigen risico. In deze plannen gaat het verplicht eigen risico met de inflatie mee, van € 385 naar € 400. De eigen bijdrage voor geneesmiddelen blijft ook komend jaar maximaal € 250.
Eerder dit jaar lag er een voorstel voor een grotere sprong in het eigen risico. In deze plannen staat € 400. De Kamer moet de begroting nog vaststellen.
Wie zijn eigen risico elk jaar vol maakt — veel mensen met een chronische aandoening of een beperking — houdt daarnaast € 15 meer eigen risico. Een hogere zorgtoeslag dekt dat niet vanzelf.
Tekort aan personeel en langdurige zorg
Minister Sterk wijst op het tekort aan mensen in de zorg, en op woonhofjes en slimme zorg thuis als voorbeelden van wat al loopt. De richting is meer naar elkaar omkijken, meer zorg dicht bij huis, en professionele zorg voor wat mensen echt nodig hebben.
In een traject naar werk komt dat terug als de begeleiding thuis dunner wordt, als iemand mantelzorg erbij krijgt, of als dagbesteding en zorg niet meer op elkaar passen. Slimme zorg thuis staat in de plannen als voorbeeld. Het vervangt die begeleiding niet.
Over de langdurige zorg zegt het kabinet dat ouderenzorg, langdurige ggz en gehandicaptenzorg de komende jaren verantwoord kunnen doorgroeien. Om dat vorm te geven, willen ze vóór het einde van het jaar aanvullende afspraken maken bij het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg, en een nieuw akkoord voor de gehandicaptenzorg en de langdurige ggz.
Dat akkoord ligt er nog niet. De zorg naast beschut werk of dagbesteding voor 2027 hangt ervan af.
Kansrijke Start, jeugd en Veilig Thuis
Een deel van de plannen landt bij gemeenten, uit andere geldstromen dan re-integratie.
Via Kansrijke Start komt er € 25 miljoen in 2027, oplopend tot structureel € 62 miljoen, voor ondersteuning van kwetsbare gezinnen. Daarnaast is € 40 miljoen gereserveerd voor een wijkgerichte aanpak. Dat is preventie en vroege steun.
Voor de erkenning van leed in de gesloten jeugdzorg is over 2026 tot en met 2030 in totaal € 12 miljoen beschikbaar, oplopend van € 1 miljoen naar € 3 miljoen per jaar. De inhoudelijke aanpak van jeugdhulp loopt nog, samen met de VNG en Jeugdzorg Nederland.
Vanaf 2027 wil het kabinet de chat van Veilig Thuis structureel dag en nacht bereikbaar maken. Tot die tijd geldt de bestaande bereikbaarheid.
Waar het op aankomt
Tot de begroting is aangenomen en de polis bekend is, gelden de bedragen van dit jaar. De premie wordt uiterlijk 12 november per verzekeraar duidelijk. Het eigen risico staat in de plannen op € 400, de eigen bijdrage voor medicijnen op maximaal € 250. De maximale zorgtoeslag voor alleenstaanden komt naar verwachting op € 140.
Het akkoord over gehandicaptenzorg en langdurige ggz is voorzien vóór het einde van het jaar en raakt de zorg naast werk of dagbesteding. Kansrijke Start hoort bij preventie. De chat van Veilig Thuis die dag en nacht bereikbaar is, staat voor 2027 op de planning.
De beweging van zorg naar gezondheid is een richting in de begroting. In een traject wordt die zichtbaar als de zorg ernaast verandert.